§ 6. ДЭМАГРАФІЧНЫЯ ПРАЦЭСЫ І ІХ ГЕАГРАФІЯ

Успамінаем. Што такое дэмаграфія? Якія асноўныя сучасныя дэмаграфічныя тэндэнцыі рэгіёнаў свету? У чым сутнасць дэмаграфічных праблем?

Для чаго мы гэта вывучаем? Чаму сёння неабходна ведаць асноўныя дэмаграфічныя тэндэнцыі? Якія праблемы цягне за сабой рост колькасці насельніцтва? Падумайце, галіной дзейнасці якіх спецыялістаў з’яўляецца вывучэнне дэмаграфічных працэсаў. У якіх установах адукацыі і на якіх спецыяльнасцях магчыма атрымаць адукацыю, звязаную з вывучэннем дэмаграфічных працэсаў?

СНІД (сіндром набытага імуннага дэфіцыту) з'яўляецца пандэміяй XXI стагоддзя і адной з найважнейшых прычын смяротнасці ў свеце. Эпідэміёлагі сыходзяцца ў меркаванні, што вірус імунадэфіцыту чалавека бярэ свой пачатак у Цэнтральнай Афрыцы.

У 2017 г. з ВІЧ у свеце жылі 36,9 млн чалавек. З іх каля 22 млн, у тым ліку 1,8 млн дзяцей, не маюць доступу да лячэння ад ВІЧ. Пры гэтым колькасць людзей, якія памерлі ад СНІДу, склала 940 тыс. чалавек. Каля 70 % ВІЧ-інфіцыраваных пражываюць у краінах Афрыкі, размешчаных на поўдзень ад Сахары. У 2017 г. смяротнасць інфіцыраванага насельніцтва гэтага рэгіёна склала 660 тыс. чал. Другое месца ў свеце па колькасці памерлых ад СНІДу займае Азіяцка-Ціхаакіянскі рэгіён — 170 тыс. чал., трэцяе — з прыкладна роўнымі паказчыкамі — каля 35 тыс. чал. — Лацінская Амерыка і Усходняя Еўропа з Цэнтральнай Азіяй. Найменшай колькасцю памерлых ад СНІДу характарызуюцца краіны Блізкага Усходу, Заходняй і Цэнтральнай Еўропы, Паўночнай Амерыкі. Найбольшая доля ВІЧ-інфіцыраваных ад колькасці дарослага насельніцтва (15–49 гадоў), якая перавышае 20 %, засяроджана ў Свазілендзе, Лесота і Батсване (мал. 39-1).

Мал. 39-1. Доля насельніцтва з ВІЧ / СНІД
ад колькасці насельніцтва ва ўзросце 15–49 гадоў, ‰